Skip to main content

शिवकालीन वजने(मापे

शिवकालीन वजने(मापे)

अठवे- शेराचा 1/8
अडशेरि- अडीच शेर
अदपाव- अर्धा पावशेर
अदमण- अर्धा मण
अदशेर- अर्धा शेर
अधोली- अर्धी पायली
अंजली- ओजळभर पानी
आटके- अर्धा शेर
आढक- चार शेर, पायली
कर्ष- सोळा माषांचे एक परीमाण
कार्त- पाव रत्तल
किळवे- अर्धा छटाक, अर्धे निवळे
कुडव- आठ शेर
कुंभ- वीस खंडी
कोथळी- मुंबईत 6 मणांची गोनी
कोड- खंडी, वीस मण
कोळवे- शेराचा अष्ठमांश
खारी- 16 द्रोण, एक खंडी
गरांव- अर्ध गूंज माप
गिधवे- धान्य मोजन्याचे एक माप
गुंज- एक वजन परिमाण
चंपा- दोन शेर धान्याचे माप
चवाटके- छटाक
चवाळामण- एक प्रकारचा मण
चाटंक- पांच तोळे वजनाचे परिमाण
चाळीसा- चाळीस शेरांचे माप
चिटके- अर्ध्या कोळव्याचे माप
चिपटे- पावशेराचे माप
चिमटी- हाताचा अंगठा व तर्जनी याच्या पकडित मावनारा पदार्थ
चिळवे- कोळव्याचा निम्मा भाग
चोथवा- एक पायली
चौटके- चार टाकांचे माप,छाटाक, चवटके
चौशेरी- चार शेरांचे माप
छटाकी- छटाक
छतिसी- छत्तीस परिमानाचे वजन
टवणा- पांच शेरांचे माप
टांक- एक तोळा
टिपरी- मापी पावशेर
टोमणे- पांच शेरांचे तेल मोजन्याचे माप
टवका- दोन्ही हातात मावेल एवढे परिमाण, कवटा
डवक- वस्तुवर पाचही बोटे पसरुन मारून घेतलेले परिमाण
डोळा- 16 शेरांचे माप
धडा- दहा शेरी वजन केलेल्या मापाचे परिमाण
धरण- सुमारे 24 गूंजाइतके वजन
नकटे- अर्ध्या पावशेराचे माप,निपटे,नवटाक,10 तोळ्यांचे वजन
नग- कापसाचे वजन करण्याचे एक परिमाण
नाकटी- दीड पावशेराचे माप
नाळके- एक माप
निउटके- शेराचा बत्तीसावा हिस्सा
तोळा- 96 भार गुंजांचा तोळा
पक्का शेर- 80 तोळ्यांचा शेर
पड- मापी 2 शेर, पाउन शेर
पल- 40 मासे वजन, 380 गुंजांचे वजन
पल्ला- 30 पायली किंवा 120 शेर, 120 शेरांचे अडीच मणाचे पक्के वजन
पान- पावशेर
पाभ- एक प्रकारचे माप
पायली- चार शेरांचे माप
पायली- 48 शेरांची खानदेशि एक पायली
पिक्कल- 5320 सुरती रूपये भार वजन
पिटके- अदपाव
फरा/फरी- धान्य मोजन्याचे साधन
बेताळामण- 1568 सुरती रुपयांचे एक माप
भरा- धान्याचे एक माप
भरो- चार खंडीचे कुडाळ प्रांतातिल एक माप
भार- आठ हजार तोळे वजन
मणखाण- सुमारे एक मण
मणका- एक मणाचे माप
मापटे- अर्धा शेर
मापारी- धान्य ई. मोजन्याचे फरां नावाचे एक माप
माष- पांच, आठ किंवा दहा रत्तीच वजन
मासा- आठ गुंजांचे वजन
मुटला- सहा शेराची गुळाची ठेप
मूठ- मुठभर धान्य
रत्तल/रतल- सुमारे 15 औसांचे म्हणजे 36 सुरती रूपयांइतके वजन
रोवळा- एक माप
लिक्षा- मोहरीच्या दाण्याच्या एक षोडशांश वजनाइतके परिमाण
वाल- तिन गूंजाभर वजन
वैताद- एक तृतयांश तोळा
शणपो- भात मोजन्याची मोठी ओंजळ
शिरिद- पावशेर
शीग- धान्याचे माप भरले असता मापाच्या वर येणारी निमुळती रास
शिगवर- अगदी शीग लोटून सपाट केलेले माप
शेर- पदार्थ तोलावयाचे किंवा मापावयाचे एक प्रमाण
साक- एक हाताची ओंजळ
सामाशी- सहा मासे वजनाचे
सोट- सुमारे 20 पायली धान्य भरून तोंड शिवलेले पोते.

साभार : अंतरजाल

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

The Long Fight to Be Heard: How Julie K. Brown forced the world to see the crimes of Jeffrey Epstein? - By Dr. Rahul Kharat

The Long Fight to Be Heard: How Julie K. Brown forced the world to see the crimes of Jeffrey Epstein: Article by Dr. Rahul Kharat (या लेखाचा मराठी भाषेतील अनुवाद इंग्रजी लेखाच्या खाली दिला आहे.) When journalism works at its best it does two things: it finds those who have been silenced and gives their stories a voice, and it forces institutions to answer for what they let happen. That is the story of one reporter’s stubborn, painstaking work — reporting that peeled back decades of secrecy, challenged powerful people, and changed the course of a legal narrative that had protected a wealthy predator. The outlet that published much of that work was the  Miami Herald , but the engine behind the investigation was the single-minded determination of a reporter who refused to let the story die. Julie K. Brown spent more than a year tracking down survivors, court documents and hidden agreements. She located and spoke with scores of women who had never told their stories publicly — over 60,...
Post a Comment
Read more

Book Review: Bunch of Thoughts By Gowalkar M.S.

      Book Title : Bunch of Thoughts Author : M. S. Golwalkar First Publication : 1966 by Sahitya Sindhu Prakashana Pages : Approximately 783 pages (varies slightly by edition) Current Edition : Multiple reprints by Sahitya Sindhu Prakashana; the most commonly circulated edition is the 2000s reprint. Structure : The book is divided into three major sections: 1.       Our Nationhood Defined 2.       Internal Threats 3.       The Path to Glory Each section contains several essays or lectures compiled thematically, many drawn from Golwalkar’s speeches to RSS swayamsevaks (volunteers). Section I – “Our Nationhood Defined” The opening section of Bunch of Thoughts , titled “Our Nationhood Defined,” lays the ideological foundation of M. S. Golwalkar’s conception of India as a nation. This part of the book is arguably the most fundamental, for it introduces and elaborates on Golwalka...
Post a Comment
Read more

The Untold Journey of Hiralal Gandhi: A Critical Review

  The Untold Journey of Hiralal Gandhi: A Critical Review.                                                                                                                         ©Dr.K.Rahul, 9096242452 Abstract: This working paper presents a detailed biographical and critical examination of Hiralal Gandhi (1888–1948), the eldest son of Mahatma Gandhi. Unlike his illustrious father, Hiralal led a tumultuous life, often marked by rebellion, estrangement, and personal struggles. This study delves into his life events chronologically and thematically, exploring his education, family relationships, perspective on India’s indepen...
Post a Comment
Read more